Mới đây, cơ quan công an đã triệt phá đường dây sản xuất, mua bán trái phép hóa chất Arsenic trioxide (Asen - thạch tín trắng) với số lượng lớn cung cấp cho nhiều cơ sở nha khoa.
Hoại tử xương hàm ở vị trí răng 46 sau điều trị nội nha có sử dụng thạch tín
ẢNH: BÁC SĨ CUNG CẤP
Thông tin về tác hại của thạch tín với sức khỏe khi sử dụng trong nha khoa, GS-TS, bác sĩ Võ Trương Như Ngọc (Viện Răng hàm mặt, Trường đại học Y Hà Nội) cho biết, chúng ta vẫn được biết về loại á kim có thể gây ngộ độc cho con người đó là Arsenic (Asen).
Trước đây, thạch tín cũng là một trong những thành phần được sử dụng để làm thuốc diệt tủy trong nha khoa. Nhưng vì nó có quá nhiều các độc tính nên dần dần không được sử dụng. Tuy nhiên, thực tế, các sản phẩm có chứa thạch tín để diệt tủy vẫn còn trên thị trường. Thỉnh thoảng vẫn nghe kể ở đâu đó cũng có bác sĩ sử dụng các thuốc có thạch tín để chữa tủy răng.
Arsenic thường được gọi là thạch tín, là một á kim có khả năng gây ngộ độc. Thạch tín tồn tại dưới nhiều dạng thù hình, chủ yếu là màu xám, màu đen và màu vàng và ở hợp chất Arsenicua và Arsenicat.
Arsenic và các hợp chất của nó được sử dụng làm thuốc diệt cỏ, thuốc trừ sâu, chất bán dẫn hoặc trong một số sản phẩm công nghiệp, nhưng tới 2003, việc sử dụng gỗ này trong dân dụng như làm sàn nhà, làm hàng rào hoặc khu vực vui chơi đã bị cấm.
Theo GS Ngọc, thạch tín từng được sử dụng ở trong nha khoa, ban đầu được dùng để giảm cơn đau tủy trong điều trị nội nha. Một trong những cách để làm chết tủy răng trong trường hợp viêm tủy không hồi phục là sử dụng thạch tín. Tuy nhiên, đây là phương pháp được dùng từ rất lâu và đã từ lâu nhiều nước không còn khuyến cáo sử dụng.
Trong nha khoa, việc sử dụng thạch tín có thể gây những biến chứng như: hoại tử xương hàm; hoại tử mô mềm, hoại tử lợi; viêm tủy xương hàm…
Theo GS Ngọc, thạch tín bị cấm lưu hành trong nha khoa từ vài chục năm trước vì những biến chứng của nó gây ra. Thay đổi là điều các nha sĩ cần làm để tốt cho bệnh nhân hơn. Không phải là khuyến nghị, khuyến cáo mà nên cấm sử dụng trên lâm sàng.
GS Ngọc cho biết thêm, trong một đánh giá do Ủy ban Sản phẩm thuốc dùng cho con người (CHMP) thực hiện, các phân tích dữ liệu từ các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm và dân số chỉ ra rằng thạch tín có thể gây nguy cơ nhiễm độc gen và có thể làm tăng nguy cơ ung thư. Ngoài ra, đã có một số ít trường hợp thạch tín được cho là đã rò rỉ ra mô nha chu gây hoại tử mô mềm, hoại tử xương hàm.
Do đó, dựa trên tiêu chuẩn chăm sóc hiện có, CHMP đã kết luận rằng thạch tín có trong Caustinerf và Yranicid mang đến những tác động xấu lên bệnh nhân nhiều hơn là lợi ích mà nó mang lại và khuyến nghị thu hồi giấy phép thương mại.
Khuyến nghị của CHMP đã được gửi đến Ủy ban châu Âu từ năm 2014, Ủy ban đã ban hành quyết định ràng buộc về mặt pháp lý thu hồi giấy phép đối với các tên gọi Arsenical Caustinerf, Yranicid và các tên liên quan trên khắp châu Âu. Như vậy, có thể nói, từ tháng 8.2014, thạch tín đã không còn được sử dụng ở châu Âu để chữa răng.
Theo một chuyên gia, dù đã có thông tin độc hại như vậy, nhưng tại Việt Nam, Bộ Y tế Việt Nam vẫn chưa có thông tin chính thức về việc sử dụng chất này trong nha khoa.
