Trào lưu “ăn toàn thịt” để giảm cân
Người áp dụng chế độ ăn Carnivore diet thường ăn chủ yếu thịt đỏ, thịt gia cầm, cá, trứng và một số sản phẩm từ sữa, gần như không sử dụng rau củ hay tinh bột. Không ít người cho biết cân nặng có thể giảm khá nhanh chỉ sau vài tuần áp dụng, khiến nhiều người nhầm tưởng rằng cơ thể đang giảm mỡ hiệu quả.
Bác sĩ dinh dưỡng Lê Thảo Nguyên - Bệnh viện đa khoa quốc tế Nam Sài Gòn - cho biết khi cắt giảm mạnh tinh bột, cơ thể sẽ sử dụng glycogen dự trữ trong gan và cơ thể để tạo năng lượng.
“Glycogen trong cơ thể luôn gắn với một lượng nước nhất định. Khi glycogen bị tiêu hao, lượng nước đi kèm cũng giảm theo, vì vậy cân nặng có thể giảm khá nhanh trong giai đoạn đầu. Tuy nhiên, khi cơ thể sử dụng quá nhiều đạm (protein) để tạo năng lượng, có thể làm tăng ure huyết, từ đó gây ra nhiều triệu chứng và ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể”, bác sĩ Nguyên cho biết.
Carnivore diet là chế độ ăn chủ yếu sử dụng thịt đỏ, thịt gia cầm, cá, trứng và một số sản phẩm từ sữa
ẢNH: AI
Dạ dày và hệ tiêu hóa phải làm việc nhiều hơn
Theo bác sĩ Nguyên, trong khoa học dinh dưỡng, giảm cân không hoàn toàn đồng nghĩa với giảm mỡ. Ngoài ra, nếu khẩu phần ăn không được cân đối hoặc thiếu năng lượng kéo dài, cơ thể còn có thể mất một phần khối cơ. Điều này khiến quá trình trao đổi chất giảm xuống và việc kiểm soát cân nặng về lâu dài trở nên khó khăn hơn.
Khi khẩu phần ăn thiếu chất xơ trong thời gian dài, một số vấn đề tiêu hóa có thể xuất hiện như: táo bón, đầy bụng, rối loạn tiêu hóa, thay đổi hệ vi sinh đường ruột,... Bên cạnh đó, việc thiếu vitamin B, khoáng chất và các vitamin tan trong chất béo như A, D, E, K, từ đó ảnh hưởng đến nhiều chức năng quan trọng của cơ thể.
Chế độ ăn nhiều thịt có thể không phù hợp với một số nhóm người, đặc biệt là người có bệnh thận, người có tiền sử gout hoặc axit uric cao, người rối loạn mỡ máu, người có bệnh lý tim mạch,... Ở những trường hợp này, việc tăng mạnh lượng protein động vật trong khẩu phần có thể khiến tình trạng bệnh trở nên khó kiểm soát hơn.
Một thực đơn hỗ trợ kiểm soát cân nặng vẫn cần cân bằng đầy đủ các nhóm chất
ẢNH: AI
Gia tăng nguy cơ xơ vữa động mạch
Thịt và các thực phẩm giàu đạm thường cần thời gian tiêu hóa lâu hơn so với tinh bột. Khi khẩu phần ăn chủ yếu là thịt, dạ dày phải tăng tiết axit và enzym tiêu hóa để xử lý lượng protein lớn. Ở một số người, điều này có thể gây ra cảm giác như đầy bụng, khó tiêu, nóng rát vùng thượng vị, trào ngược dạ dày,...
Thịt đỏ và các thực phẩm chế biến sẵn thường chứa hàm lượng chất béo bão hòa cao. Nếu tiêu thụ thường xuyên, lượng cholesterol LDL trong máu có thể tăng lên, làm gia tăng nguy cơ xơ vữa động mạch.
Bên cạnh đó, khẩu phần giàu protein động vật còn làm tăng lượng purin đưa vào cơ thể. Khi purin chuyển hóa thành axit uric, nguy cơ xuất hiện các cơn gout cấp có thể tăng ở những người có cơ địa nhạy cảm. Ngoài ra, chế độ ăn nhiều thịt đỏ và ít chất xơ cũng được cho là có thể làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng nếu duy trì trong thời gian dài.
Giảm cân bền vững dựa trên chế độ ăn cân bằng
Theo bác sĩ Thảo Nguyên, giảm cân bền vững không chỉ dựa vào việc cắt giảm một nhóm thực phẩm mà cần xây dựng chế độ ăn cân bằng giữa các nhóm chất, kết hợp với vận động thể lực và duy trì lối sống lành mạnh.
Một thực đơn hỗ trợ kiểm soát cân nặng thường bao gồm:
- Protein từ thịt, cá, trứng, đậu: 15 - 20% năng lượng khẩu phần.
- Tinh bột từ gạo, ngũ cốc nguyên hạt: 55 - 60% năng lượng khẩu phần.
- Chất béo: 20 - 30% năng lượng khẩu phần.
- Rau xanh và trái cây: khoảng 500 g rau xanh và 300 g trái cây mỗi ngày.
