
Hình ảnh được chụp từ tàu đổ bộ Phoenix của NASA năm 2008, con tàu thu được bằng chứng giúp giải thích tại sao sứ mệnh Viking đưa ra kết luận sai lệch
ảnh: nasa
Viking 1 và Viking 2 lần lượt đáp lên sao Hỏa năm 1976. Hai tàu đổ bộ của NASA đều mang theo 3 thí nghiệm nhằm tìm kiếm sự sống trên hành tinh đỏ, và kết quả thu được vô cùng khả quan.
Tuy nhiên, một thiết bị khác là GC-MS lại không phát hiện được các phân tử hữu cơ cần thiết để chứng minh sự sống đích thực tồn tại trên hành tinh này.
Thiết bị GC-MS hoạt động bằng cách nung nóng mẫu đất trên sao Hỏa, đầu tiên lên đến 120 độ C để loại bỏ khí CO2 dư thừa từ khí quyển sao Hỏa, kế đến tăng lên 630 độ C nhằm làm bay hơi các hợp chất hữu cơ (nếu có) để tiếp tục phân tích.
Thay vì phát hiện các phân tử hữu cơ, thiết bị trên tàu chỉ ghi nhận một đợt phát thải CO2 thứ hai bất thường cùng một lượng nhỏ 2 loại khí khác.
Phát hiện trên đã khiến nhà khoa học trưởng Gerald Soffen phụ trách dự án khi ấy đưa ra kết luận rằng: "không có sự sống".
Đã đến lúc sửa chữa sai lầm
Thế nhưng, đội ngũ khoa học gia dẫn đầu là giáo sư Steve Benner của Quỹ Tiến hóa Phân tử Ứng dụng (bang Florida, Mỹ), giờ đây tranh luận rằng dữ liệu Viking đã cho thấy một thứ gì đó hoàn toàn khác với kết luận luôn được phản ánh trên các sách giáo khoa và tài liệu khoa học về sao Hỏa.
"GC-MS cho thấy sự vắng bóng của phân tử hữu cơ, hoặc ít nhất đó là cách đội ngũ sứ mệnh Viking diễn giải", Space.com hôm 11.2 dẫn lời giáo sư Benner.
"Trong khi đó, vấn đề là hiện chúng ta biết rằng Viking đã tìm được các phân tử hữu cơ, bằng chứng cho sự sống trên sao Hỏa", theo ông Benner trình bày trong báo cáo đăng trên chuyên san Astrobiology.
Vị giáo sư lập luận rằng việc diễn giải sai kết quả GC-MS ban đầu đã khiến ngành sinh học vũ trụ trên sao Hỏa bị trì hoãn đến 50 năm. Thay vì tổ chức một cuộc tranh luận khoa học về bằng chứng từ sứ mệnh Viking, phía NASA lại đưa ra quan điểm chính thức là các sứ mệnh này không tìm thấy bằng chứng sự sống, và nội dung đó được đưa vào sách giáo khoa.
Để bù đắp thời gian đã mất, ông Benner hiện kêu gọi mở lại cuộc tranh luận khoa học đúng nghĩa về bằng chứng sự sống trên sao Hỏa nhân dịp kỷ niệm tàu Viking 1 và 2 đổ bộ lên hành tinh đỏ.