Bằng lái ô tô nằm im trong ví nhiều năm
Nguyễn Hoàng Phương (27 tuổi, làm việc tại Trung tâm thương mại Aeon Mall Bình Dương Canary) cho biết đã có bằng lái ô tô từ năm 2023, tuy nhiên, theo Phương: "Có bằng rồi mà chưa từng cầm vô lăng ngoài giờ học".
Trường hợp khác, anh Đỗ Nguyễn Hoàng Lâm (31 tuổi, làm việc ở 21 đường Trưng Trắc B, P.Hiệp Bình, TP.HCM; trước đây là P.Hiệp Bình Chánh, TP.Thủ Đức, TP.HCM), cho biết có bằng lái ô tô cách đây được 4 năm, nhưng "bằng lái nằm im trong ví, và quả thật là tôi quên mất thời hạn sử dụng tới khi nào".
Nhiều người trẻ học bằng lái ô tô
ẢNH: THANH NAM
Những người trẻ như anh Lâm hay Phương khá nhiều. Lý do họ học bằng lái ô tô vì sợ học phí ngày càng tăng, những quy định sát hạch thường điều chỉnh với hướng khó dần theo thời gian, hoặc sợ "đến lúc cần thì không kịp học", hay đơn giản là sợ bản thân là người duy nhất trong nhóm bạn chưa có bằng lái ô tô… nên quyết định "học trước cho chắc" dù biết rõ khả năng mua xe còn rất xa.
"Thực ra tôi chưa từng nghĩ tới chuyện mua xe. Nhưng bạn bè xung quanh ai cũng học, nên mình thấy nếu không học thì giống như thiếu một kỹ năng gì đó", Hoàng Văn Hưởng (28 tuổi, làm việc ở 221 Võ Văn Ngân, P.Thủ Đức, TP.HCM; trước đây là P.Linh Chiểu, TP.Thủ Đức, TP.HCM) cho biết.
Anh Đỗ Nguyễn Hoàng Lâm cho biết thời điểm anh học lái ô tô có mức học phí 12 triệu đồng. "Lúc đó ai cũng bảo nên học liền, sau này luật đổi sẽ khó và tốn hơn. Tôi nghĩ học sớm coi như đầu tư cho tương lai", anh Lâm nói.
Còn Nguyễn Hoàng Phương thì chia sẻ: "Tôi không có ý định mua xe sớm, nhưng nghĩ sau này lập gia đình chắc chắn cần. Nên lúc có thời gian linh hoạt, tôi tranh thủ học luôn".
Người trẻ học bằng lái ô tô ở một trung tâm dạy lái xe
ẢNH: THANH NAM
Không ít người trẻ cho biết sau khi nhận bằng lái thì giá ô tô tăng, chi phí "nuôi" xe cao, thu nhập chưa ổn định khiến họ chưa thể mua xe dù đã có bằng.
Anh Huỳnh Văn Tiến (32 tuổi, ngụ ở hẻm 25 Bùi Quang Là, P.An Hội Tây, TP.HCM ; trước là P.12, Q.Gò Vấp, TP.HCM), kể đã có bằng lái từ năm 2021, nhưng đến nay vẫn đi làm bằng xe máy. "Lương tháng hơn 15 triệu đồng, trừ tiền thuê nhà, sinh hoạt là hết. Mua xe là chuyện quá xa vời", anh Tiến cho hay.
Nam thanh niên này cũng thừa nhận điều lo nhất không phải chuyện chưa có xe, mà là tay lái ngày càng "nguội". "Nhiều lúc nghĩ, nếu mai mốt mua xe thật thì chắc phải học lại từ đầu", anh Tiến nói.
Nguyễn Thế Hoan (27 tuổi, ngụ ở 74 Bà Hạt, P.Vườn Lài, TP.HCM; trước là P.9, Q.10, TP.HCM) thừa nhận bản thân rơi vào tình trạng có bằng lái ô tô nhưng thiếu tự tin cầm lái, bởi kỹ năng không được rèn luyện thường xuyên. "Điều này khiến bằng lái trở thành một "tấm giấy chứng nhận" hơn là năng lực thực hành", Hoan kể.
Cần thực hành lái xe nhiều để không quên những kỹ năng
ẢNH: THANH NAM
Khi nào nên học bằng lái ô tô?
Với thực tế của bản thân, Hoan cho rằng việc bỏ ra hơn chục triệu đồng để học và thi lấy bằng lái ô tô rồi "để đó" nhiều năm là một khoản chi không nhỏ. Trong khi đó, bằng lái có thời hạn, nếu không đổi đúng lúc có thể phát sinh thêm chi phí.
Tuy nhiên, ở góc nhìn khác, nhiều người cho rằng bằng lái ô tô vẫn là một dạng "đầu tư dài hạn", nếu người học xác định rõ mục tiêu.
Không ít người trẻ cho biết học bằng lái ô tô vì sợ học phí ngày càng tăng
ẢNH: THANH NAM
Anh Đỗ Doãn Trường (34 tuổi), ngụ tại 42/36C4 Ung Văn Khiêm (P.Thạnh Mỹ Tây, TP.HCM; trước là P.25, Q.Bình Thạnh, TP.HCM), cho rằng không nên vội vàng kết luận học sớm là chạy theo đám đông.
"Tôi học bằng lái và thi sát hạch đậu. Hơn 2 năm sau tôi mới mua xe. Nhờ học sớm nên khi có xe tôi không bị bỡ ngỡ. Quan trọng là trong thời gian đó, tôi vẫn lái xe công ty, xe người thân khi có dịp", anh Trường nói.
Cũng theo anh Trường, học bằng lái sớm chỉ phát huy hiệu quả nếu người học chủ động luyện lái, giữ kỹ năng lái xe, chứ không phải học xong là bỏ mặc. Nếu xem bằng lái như một khoản đầu tư, thì cần kế hoạch bảo dưỡng kỹ năng, giống như bảo dưỡng một tài sản. Học lái là lựa chọn hợp lý nếu có kế hoạch mua xe trong tương lai gần hoặc trung hạn, có điều kiện duy trì việc lái xe sau khi có bằng, cũng như xem đây là kỹ năng dài hạn, không phải trào lưu, không phải chạy theo đám đông.
Cần tính toán kỹ trước khi quyết định học bằng lái ô tô
ẢNH: THANH NAM
Ông Lê Minh Ấn, giáo viên tại Trung tâm đào tạo lái xe Miền Nam, cho rằng: "Học lái khi còn trẻ giúp tiếp thu kỹ năng nhanh hơn, phản xạ tốt hơn. Vấn đề không nằm ở việc có xe ngay hay không, mà là người học có kế hoạch duy trì kỹ năng hay không".
Theo ông Ấn, nếu học xong rồi bỏ hoàn toàn, không lái lại trong nhiều năm thì đúng là lãng phí. Nhưng nếu vẫn chủ động luyện tập định kỳ, mượn xe người thân, hoặc thuê xe tập lái, thì bằng lái sẽ phát huy giá trị khi cần.
Ông Ấn khuyến nghị người trẻ cần tính toán kỹ trước khi quyết định học bằng lái ô tô. "Cần xác định mốc thời gian dự kiến mua xe. Nếu dự kiến 5 – 7 năm nữa mới có xe, người học nên cân nhắc việc học quá sớm, hoặc chuẩn bị kế hoạch rèn luyện kỹ năng sau khi có bằng. Trong quá trình học, nên tập trung học kỹ, học chắc, tránh tâm lý "chỉ cần đậu". Kỹ năng thực hành tốt sẽ giúp người lái tự tin hơn, giảm rủi ro khi quay lại cầm vô lăng sau thời gian dài".
Cũng theo ông Ẩn, sau khi có bằng, nên duy trì thói quen lái xe định kỳ, mượn xe người thân, thuê xe tự lái ngắn ngày, hoặc tham gia các khóa bổ túc tay lái. Điều này giúp tránh tình trạng có bằng nhưng không dám lái. "Vấn đề nằm ở chỗ, người trẻ cần hiểu rõ mình học để làm gì, và sẵn sàng đầu tư thêm thời gian, công sức để biến tấm bằng thành năng lực thực sự, thay vì để nó nằm yên trong ví như một minh chứng cho nỗi lo "sợ sau này khó hơn" mà không ít người trẻ đang lo", ông Ấn nói.
