Chiến công oai hùng ở Chi khu Ngã Năm
Bà Lưu Nguyệt Hồng (74 tuổi) hiện sống cùng gia đình tại khóm Tam Trung, P.Mỹ Xuyên, TP.Cần Thơ.
Bà kể khi mới 15 tuổi, sau 45 ngày học khóa cứu thương ở H.Thạnh Trị, Sóc Trăng (cũ), bà bắt đầu chính thức tham gia hoạt động cách mạng. Ban đầu bà làm đội viên du kích TT.Ngã Năm, H.Ngã Năm, Sóc Trăng, với nhiệm vụ cứu chữa thương binh và chăm lo sức khỏe cho đồng đội. Nhờ nhanh nhẹn, dũng cảm, chỉ sau thời gian ngắn, bà được phân công nhiều nhiệm vụ chiến đấu, trở thành Trung đội phó du kích, rồi giai đoạn sau năm 1968 là Bí thư Chi bộ, Hội trưởng phụ nữ H.Thạnh Trị - đều là những trọng trách đối với một cô gái mới ở tuổi đôi mươi giữa khói lửa chiến tranh.
Bà Lưu Nguyệt Hồng kể lại thời điểm cắm cờ giải phóng Chi khu Ngã Năm
ẢNH: TRẦN THANH PHONG
Trong cuộc tổng tiến công và nổi dậy mùa xuân 1968, bà Hồng cùng đồng đội tham gia bao vây và bức rút Chi khu Ngã Năm suốt 52 ngày đêm. Chi khu này đóng vai trò quan trọng trong hệ thống phòng thủ của đối phương, án ngữ cửa ngõ chiến lược vùng Ba Xuyên.
Là Trung đội phó du kích TT.Ngã Năm, bà Hồng được phân công chỉ huy một tiểu đội du kích nữ và 100 dân công, với nhiệm vụ đắp ụ pháo trên điểm cao bắn vào chi khu. Tiểu đội du kích nhiều ngày đêm thay phiên bao vây siết chặt mục tiêu. Đến ngày thứ 52, đối phương phải rút chạy. Vào khoảnh khắc lịch sử đó, chính bà Hồng là người cắm lá cờ Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam trên nóc Chi khu Ngã Năm, giữa tiếng reo hò của đồng đội và nhân dân. Đó không chỉ là chiến thắng quân sự mà còn là khúc tráng ca của lòng yêu nước và khí phách kiên trung khắc sâu trong ký ức mọi thế hệ. Sau trận đánh này, bà Hồng vinh dự đứng vào hàng ngũ của Đảng, được bầu là chiến sĩ thi đua của tỉnh.
Hình ảnh bà Lưu Nguyệt Hồng được trưng bày ở nhiều bảo tàng
ẢNH: NVCC
Người phụ nữ khiến đối phương khiếp sợ
"Trong 10 năm, từ khi 15 tuổi, tôi trực tiếp tham gia chiến đấu và phục vụ chiến đấu hơn 100 trận, tiêu diệt và làm bị thương cả trăm lính, bắt sống 4 người, làm tan rã hàng trăm binh sĩ và phòng vệ dân sự. Đặc biệt, tôi đã trực tiếp diệt 3 kẻ ác ôn; trong đó có 2 đồn trưởng và 1 trưởng ấp", bà Hồng kể.
Theo bà Hồng, trong những năm kháng chiến, bà trở thành cái tên khiến đối phương khiếp sợ. Đi đâu nghe có phụ nữ nào tên Hồng là chúng bắt, với phương châm: "Trăm lần bắt trật cũng có lần bắt trúng". Đối phương đã treo thưởng ai bắt được bà Hồng thì thưởng 200 triệu đồng (tiền Sài Gòn trước đây) và 1 cây súng.
Bà Lưu Nguyệt Hồng (thứ 4 từ trái qua) cùng đội du kích TT.Ngã Năm vào năm 1968
ẢNH: NVCC
Bà Hồng tự hào kể khi còn trẻ bà rất gan dạ và khỏe mạnh. Khi mới 17 tuổi, bà bị đau ruột thừa vừa mổ được 1 tháng mà kéo 1 khẩu trung liên và 1 khẩu carbine M2 "đi vèo vèo". Rồi có lần bà may mắn thoát chết trong gang tấc. Lần đó, bà được một người đàn ông tên Mít lái xuồng chở đi xin ý kiến chỉ đạo của Tỉnh ủy, không may bị máy bay đối phương phát hiện, bắn xuồng vỡ làm đôi. Ông Mít rơi lại phía sau xuồng, bà Hồng rơi phía trước nhưng may mắn không ai bị thương. Cả hai liền vào nhà dân ven kênh, trú ẩn trong hầm nhưng đối phương tiếp tục bắn phía sau hầm khiến bà Hồng bất tỉnh. Sau đó, khi đối phương nổi lửa đốt nhà, hơi nóng khiến bà hồi tỉnh. Bà vội nói với ông Mít tìm chỗ nào lửa mỏng để thoát thân. Sau vụ này, bà Hồng bị tổn thương phổi, nói chuyện không ra tiếng.
Bà Hồng chia sẻ trong kháng chiến, hình ảnh bà bắn súng trường bá đỏ (K44) được đăng trên Báo Tây Nam bộ kháng chiến, sau này triển lãm ở Bảo tàng Quân khu 9, Bảo tàng Quân sự Hà Nội, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam...
Sau ngày đất nước thống nhất, bà Hồng tiếp tục công tác ở địa phương, với các vị trí Trưởng ban Dân vận H.Thạnh Trị, Phó giám đốc Sở LĐ-TB-XH tỉnh Sóc Trăng và tham gia HĐND tỉnh 2 nhiệm kỳ. Với những đóng góp to lớn trong chiến đấu và xây dựng địa phương, năm 2005, bà Hồng vinh dự được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, ngoài ra bà còn được tặng thưởng nhiều huân, huy chương các loại.
