Nhiều thông tin liên quan cơ hội việc làm trong bối cảnh AI ngày càng phát triển đã được chia sẻ trong chương trình Tư vấn mùa thi năm 2026 của Báo Thanh Niên tại Trường THPT Trương Định (P.Long Thuận, tỉnh Đồng Tháp) sáng 1.3. Tham dự trực tiếp chương trình có hơn 1.500 học sinh của 5 trường THPT trong khu vực, gồm: Trương Định, Gò Công, Gò Công Đông, Bình Đông, Vĩnh Bình.
Chương trình được trực tuyến tại các kênh: thanhnien.vn, fanpage Facebook, YouTube, TikTok Báo Thanh Niên.
Lo ngại cơ hội việc làm
Tại chương trình, nhiều học sinh băn khoăn về cơ hội việc làm với khối ngành khoa học xã hội như ngôn ngữ, truyền thông - báo chí, tâm lý học trị liệu… khi hiện nay AI có thể thay thế nhiều phần việc của con người.
Học sinh liên tiếp đặt câu hỏi liên quan đến việc chọn ngành học trong giai đoạn có nhiều đổi thay do tác động của công nghệ
ẢNH: NHẬT THỊNH
Thạc sĩ Lê Trọng Vinh, Phó trưởng phòng Đào tạo Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM), cho rằng khi công nghệ phát triển thì cần những con người hiểu biết về ngôn ngữ để vận dụng trong các lĩnh vực. Về truyền thông, thạc sĩ Vinh lưu ý lĩnh vực này không chỉ gắn liền với báo chí mà liên quan tới tất cả các ngành nghề trong xã hội. "Bước vào giảng đường ĐH, sinh viên bắt đầu quá trình rèn luyện, không chỉ lĩnh hội kiến thức mà cả các kỹ năng. Khi có quá trình trang bị tốt, sinh viên có thể tự tin đứng trước nhà tuyển dụng khi ra trường", thạc sĩ Vinh nói thêm.
Tiến sĩ, chuyên gia tâm lý Phan Thị Cẩm Giang, Trưởng ngành Tâm lý học Trường ĐH Quốc tế Sài Gòn, cũng nhìn nhận AI chỉ hỗ trợ, thay thế những công việc có tính lặp lại. Khi chọn nghề cần đặt câu hỏi mình muốn làm việc với đối tượng nào? Ví dụ, ngành quản trị khách sạn, tâm lý học đối tượng tiếp xúc là con người. AI có khả năng đồng hành, hỗ trợ nhưng không thể thay thế con người trong công việc, nhất là những ngành làm việc với con người. Tuy nhiên, AI càng phát triển thì sự đào thải càng lớn, có người thu nhập rất cao nhưng cũng có người không có việc làm. Do đó, cần nhìn nhận lợi ích của AI và những điểm mạnh, yếu của bản thân để thích ứng; nếu không vận động, không phát triển, chúng ta sẽ bị đẩy lùi.
Chia sẻ về cách chọn ngành học "an toàn" trong bối cảnh hiện nay, tiến sĩ Phan Thị Cẩm Giang cho rằng: "Cần xác định rõ năng lực, mong muốn của bản thân, nhìn từ bức tranh tổng thể để chọn con đường đi của riêng mình. Chúng ta phải thật giỏi chuyên môn, vững kỹ năng, nhất định phải có khả năng ngoại ngữ và phải học tập không ngừng. Xã hội phát triển liên tục nên không có ngành nghề nào chỉ cần học ĐH xong là đủ".
Trong khi đó, học sinh Quế Trâm (Trường THPT Bình Đông) quan tâm đến cơ hội việc làm trong ngành quản trị khách sạn. Thạc sĩ Trần Thị Phi Ánh, Giám đốc chương trình Quản trị khách sạn, Trường ĐH Thái Bình Dương (tỉnh Khánh Hòa), khẳng định AI không thay thế được nhân sự trong lĩnh vực này vì đây là ngành nghề đòi hỏi sự thấu cảm.
Liên quan đến ngành sư phạm, tiến sĩ Huỳnh Trung Phong, Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ sinh viên và Phát triển khởi nghiệp Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, cho biết năm nay trường dự kiến tuyển 5.715 chỉ tiêu (tăng khoảng 10% so với năm ngoái). "Chỉ tiêu tăng thì cơ hội trúng tuyển của thí sinh vào trường có tăng? Điều này còn phụ thuộc vào số lượng và chất lượng thí sinh quan tâm đăng ký xét tuyển vào trường trong năm nay", tiến sĩ Phong nói.
Giải đáp băn khoăn của học sinh Võ Trọng Hiếu (Trường THPT Gò Công Đông) về ngành toán, PGS-TS Đồng Văn Toàn, chuyên gia tâm lý, Trưởng khoa Sư phạm Trường ĐH Thủ Dầu Một, cho biết ngành toán của trường đào tạo theo hướng ứng dụng nhưng từ năm thứ 3 sinh viên được đào tạo nghiệp vụ sư phạm và phương pháp dạy học. Điểm chuẩn ngành này năm ngoái dao động từ 18-22, tùy phương thức.
Học sinh có nhiều băn khoăn trong việc chọn ngành nghề
ảnh: Nhật Thịnh
Có nên theo học liên ngành, xuyên ngành ?
Hồng Hạnh (học sinh Trường THPT Trương Định) lo ngại: "Em tính học một ngành kết hợp 2 ngành, nhưng nếu học 2 ngành mà không chuyên về một lĩnh vực cụ thể thì có phải điểm yếu không?". Thạc sĩ Hoàng Thanh Tú, Phó trưởng phòng Thông tin-truyền thông Trường ĐH Khoa học tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM), cho biết xu thế hiện nay không chỉ liên ngành, xuyên ngành mà còn liên trường, ví dụ công nghệ giáo dục hiện được kết hợp giữa Trường ĐH Khoa học tự nhiên và Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn. Sinh viên không cần phải lo ngại về việc học các ngành này sẽ bị giới hạn kiến thức. Các trường chọn lọc các học phần thực sự cần thiết nhằm trang bị đầy đủ kiến thức cho sinh viên để khi ra trường đạt chuẩn đầu ra thích ứng với các vị trí việc làm trong xu thế mới. Với những ngành học liên ngành, xuyên ngành, sinh viên có cơ hội tham gia nhiều vị trí công việc khác nhau. Công nghệ có thể thay đổi trong nay mai nhưng tư duy của con người sẽ theo chúng ta xuyên suốt quá trình làm nghề.
Liên quan đến vấn đề này, PGS-TS Lê Trung Đạo, Phó hiệu trưởng Trường ĐH Tài chính-Marketing, chia sẻ về xu hướng liên ngành, xuyên ngành trong đào tạo ĐH hiện nay. Đó là sự kết hợp kiến thức của 2 lĩnh vực trong giải quyết bài toán thực tiễn của xã hội. Với cách thức đào tạo này, sinh viên ra trường nhanh chóng bắt kịp những thay đổi thực tiễn hiện nay, dễ dàng tìm việc làm.
Học sinh tìm hiểu thêm thông tin trực tiếp với nhân viên các trường sau buổi tư vấn
ảnh: Nhật Thịnh
Cần biết thích nghi và làm chủ công nghệ
Thạc sĩ Trần Trung Hậu, Phòng Quản trị thương hiệu và Truyền thông, Trường ĐH Công nghệ Kỹ thuật TP.HCM, cho biết mục đích cuối cùng của người học là ra trường tìm được việc làm, hướng tới việc làm lương cao để lo được cho bản thân và gia đình. Những người làm chủ AI, người có khả năng làm chủ kiến thức và kỹ năng trong bối cảnh mới để tăng năng suất, hiệu quả, sẽ là những người được săn đón trong thị trường việc làm. Việc ứng dụng công nghệ hiện nay không chỉ với lĩnh vực đào tạo công nghệ thông tin, mà tất cả các ngành nghề. Do đó, học sinh cần vững tin trong việc chọn ngành mà mình thực sự đam mê, có đủ năng lực và phù hợp điều kiện tài chính của bản thân.
Thạc sĩ Trần Việt Dũng, Trưởng phòng Đào tạo Trường CĐ Kỹ thuật Cao Thắng, nhận định: "Công việc không mất đi mà chỉ chuyển hóa từ chỗ này sang chỗ khác.
Trong bối cảnh AI phát triển, sinh viên cần biết thích nghi và làm chủ công nghệ. Muốn làm được điều này, trước hết người học cần có kiến thức và kỹ năng, để có thể đưa ra quyết định chính xác".
Báo Thanh Niên trân trọng cảm ơn sự đồng hành, phối hợp tổ chức chương trình Tư vấn mùa thi 2026 của Trường THPT Trương Định (Đồng Tháp). Cảm ơn các trường ĐH trao nhiều suất học bổng Nguyễn Thái Bình - Báo Thanh Niên cho học sinh, gồm: Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM, Trường ĐH Tài chính-Marketing, Trường ĐH FPT tại TP.HCM và Trường ĐH Thủ Dầu Một. Cảm ơn Công ty cổ phần xe khách Phương Trang đưa đón đoàn tư vấn.
Xét tuyển kết hợp, thí sinh nào có cơ hội trúng tuyển cao ?
Bộ GD-ĐT đã chính thức công bố quy chế tuyển sinh ĐH-CĐ năm 2026. Theo đó, năm nay có nhiều điều chỉnh quan trọng liên quan đến thi và xét tuyển. Chia sẻ tại chương trình, tiến sĩ Nguyễn Trung Nhân, Trưởng phòng Đào tạo Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM, nêu những điểm mới thí sinh cần đặc biệt lưu ý về tuyển sinh năm nay. Theo đó, số lượng nguyện vọng được phép đăng ký là 15, mỗi trường chỉ sử dụng tối đa 5 phương thức. Thí sinh xét tuyển vào ngành sư phạm cần đăng ký nguyện vọng từ 1-5, lưu ý những điều chỉnh về điểm cộng...
Từ quy chế tuyển sinh này, tiến sĩ Nguyễn Trung Nhân nhìn nhận: "Năm nay nhiều trường ĐH không xét tuyển theo phương thức tuyển sinh độc lập mà kết hợp nhiều tiêu chí, gọi là phương thức xét tuyển kết hợp hoặc xét tuyển tổng hợp, nhằm đánh giá một cách toàn diện và cũng đòi hỏi thí sinh có kết quả đồng đều hơn. Do đó, thí sinh đạt kết quả tốt, đồng đều các tiêu chí thì cơ hội trúng tuyển sẽ cao hơn so với thí sinh chỉ nổi trội 1 tiêu chí".
