Rút ngắn 9 lần quãng đường

Tại Hội nghị lần thứ 3 của Ban Chấp hành Đảng bộ TP.HCM nhiệm kỳ 2025 - 2030 vừa diễn ra sáng 7.1, một nội dung quan trọng được Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang đưa ra thảo luận là Chủ trương điều chỉnh quy hoạch Dự án xây dựng đường vượt biển kết nối khu vực Cần Giờ và Bà Rịa-Vũng Tàu (cũ).

Theo ông Trần Lưu Quang, hiện việc kết nối giao thông giữa 2 khu vực này còn nhiều bất cập. Đi từ trung tâm TP.HCM sang Bà Rịa-Vũng Tàu cũ phải vòng qua Đồng Nai, "giống như đi qua nhà mình mà phải đi ngang nhà hàng xóm". Từ đó đặt ra yêu cầu phải có một tuyến giao thông kết nối thông suốt, trực tiếp. Nhìn trên bản đồ mới sau khi TP.HCM mở rộng sẽ thấy có 2 phương án kết nối. Một là có thể băng qua khu vực Nhà Bè bằng đường bộ, nhưng trên thực tế việc mở đường gặp nhiều khó khăn, vướng mắc, quỹ đất hạn chế và quãng đường xa hơn. Trong khi đó, định hướng phát triển của TP.HCM đang hướng mạnh ra phía biển, về Cần Giờ và từ Cần Giờ sang khu vực Bãi Sau, Bãi Trước chỉ khoảng 13-14 km.

Trên cơ sở đó, TP.HCM đã trao đổi với nhà đầu tư chiến lược và nhận được sự đồng thuận về việc xây dựng tuyến đường vượt biển là cây cầu 6 làn xe kết nối trực tiếp từ Cần Giờ sang Vũng Tàu cũ. Nhà đầu tư dự kiến thời gian xây dựng khoảng 3 năm. Sau khi dự án hoàn thành, thời gian di chuyển bằng ô tô từ trung tâm TP.HCM về Bà Rịa-Vũng Tàu cũ chỉ hơn 1 giờ. TP.HCM cũng sẽ tiếp tục đầu tư đồng bộ hạ tầng kết nối như mở rộng đường Rừng Sác, xây dựng cầu Cần Giờ, mở tuyến đường từ trung tâm Nguyễn Thị Thập… Dự kiến tổng thời gian di chuyển khoảng 70 phút, trong khi hiện nay đi theo cao tốc Long Thành - Dầu Giây qua Đồng Nai rồi về Bà Rịa-Vũng Tàu cũ thì rất khó tính chính xác thời gian do có những lúc ùn tắc.

Thực tế, từ nhiều năm trước, Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) đã nêu ý tưởng làm cầu vượt biển nối Cần Giờ - Vũng Tàu và nhiều lần gửi văn bản đề xuất UBND TP.HCM bổ sung công trình này vào quy hoạch chung xây dựng TP.HCM giai đoạn 2021 - 2040, tầm nhìn đến 2060. Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, khẳng định công trình là "dấu gạch nối" hoàn thiện tuyến đường ven biển phía đông. Hiện tuyến đường này bắt đầu từ Hàm Tân (Bình Thuận cũ) và đến Bà Rịa-Vũng Tàu (cũ) thì kết thúc, phương tiện phải di chuyển một quãng đường rất xa để tới vùng lõi TP.HCM và Bình Dương (cũ), Đồng Nai (từ QL51 qua cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây để ra QL1A). Nếu có cây cầu vượt biển, từ tuyến đường ven biển tại Bà Rịa-Vũng Tàu cũ, người dân TP.HCM có thể dễ dàng di chuyển vào vùng trung tâm qua Cần Giờ.

Theo tính toán, nếu xây xong tuyến đường vượt biển kết nối trực tiếp thì từ Cần Giờ sang Vũng Tàu chỉ còn 1/9 - 1/10 quãng đường. Bên cạnh đó, quy hoạch quốc gia cũng đã vạch đường ven biển nối từ Cà Mau qua khu cảng Cái Mép - Thị Vải, nối tiếp đường vành đai 3, 4, cao tốc Bến Lức - Long Thành. Từ phía Mỹ Tho (cũ, nay là Đồng Tháp) sang Vũng Tàu cũng giảm được 40% cự ly vận tải nếu đi tắt, thay vì phải đi vòng qua Bến Lức - An Lạc - An Sương - Biên Hòa - Vũng Tàu (cũ) mất hơn 200 km như hiện nay.

Tuyến đường đi tắt này sẽ gánh bớt áp lực lưu lượng dòng xe đường vành đai Bến Lức - Long Thành và mạng lưới toàn khu vực TP.HCM. Đồng thời, giảm bớt lượng xe băng qua rừng ngập mặn, góp phần bảo vệ môi trường cân bằng sinh thái. Một lượng hàng lớn thoát trực tiếp qua hướng đông - tây sẽ tránh dồn về theo hướng bắc, bớt tác động bất lợi cho lá phổi xanh của TP.HCM và giảm bất lợi cho rừng ngập mặn là khu vực bảo tồn thiên nhiên quý hiếm của VN.

Hình thành siêu phẩm du lịch biển độc đáo

Là một trong những doanh nghiệp tiên phong mở rất nhiều chương trình xúc tiến tới các địa phương lân cận để hình thành tour liên tỉnh phát triển du lịch liên vùng kinh tế trọng điểm phía nam, ông Võ Anh Tài, Phó tổng giám đốc Tổng công ty Du lịch Sài Gòn (Saigontourist Group), vô cùng hào hứng trước thông tin TP.HCM quyết liệt triển khai tuyến đường vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu.

ĐỒ HỌA: TẠ CHÍ HIẾU

Ông Võ Anh Tài phân tích: Trong nhiều năm qua, Vũng Tàu luôn được xác định là điểm đến biển gần nhất và quan trọng nhất của TP.HCM. Tuy nhiên, thực tế cho thấy tiềm năng này chưa được khai thác tương xứng. Nguyên nhân cốt lõi nằm ở hạ tầng giao thông. Khi toàn bộ lưu lượng du lịch và đi lại chủ yếu dồn vào một trục cao tốc, tình trạng quá tải, ùn tắc kéo dài vào cuối tuần và dịp lễ trở thành lực cản trực tiếp đối với sự phát triển bền vững của du lịch. Việc hình thành tuyến cầu vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu, nếu được triển khai, trước hết sẽ giải quyết căn cơ bài toán kết nối, rút ngắn thời gian di chuyển và tạo sự chủ động trong tổ chức hành trình. Yếu tố này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với du lịch ngắn ngày, du lịch cuối tuần và du lịch gia đình - những phân khúc chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu khách đến Vũng Tàu hiện nay.

Cũng theo lãnh đạo Saigontourist Group, ý nghĩa của tuyến đường không chỉ dừng lại ở việc giải tỏa áp lực giao thông. Hiện nay, Vũng Tàu đã trở thành một bộ phận của TP.HCM và TP cũng đang triển khai chiến lược tiến biển với Cần Giờ được xác định là không gian sinh thái - du lịch trọng điểm; đồng thời gắn kết với cụm cảng Cái Mép - Thị Vải, cửa ngõ hàng hải và logistics quốc tế. Trong tổng thể đó, tuyến đường vượt biển sẽ đóng vai trò là trục kết nối chiến lược, tạo nền tảng cho sự liên thông giữa không gian đô thị, không gian sinh thái và không gian biển.

Trên cơ sở hạ tầng kết nối mới này, TP.HCM có điều kiện định hình một sản phẩm du lịch biển theo chuỗi giá trị, thay vì phát triển rời rạc như hiện nay. Du lịch có thể được tổ chức theo hành trình liên hoàn từ trung tâm đô thị, qua rừng ngập mặn Cần Giờ, đến không gian nghỉ dưỡng biển Vũng Tàu, kết nối với du lịch hội nghị, du lịch tàu biển và các dịch vụ logistics du lịch. Đây là những sản phẩm có giá trị gia tăng cao, đòi hỏi hạ tầng kết nối đồng bộ và tầm nhìn phát triển dài hạn.

"Ở góc độ chiến lược, nếu dự án được nghiên cứu, triển khai một cách bài bản, hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường, tuyến cầu vượt biển sẽ góp phần chuyển hóa vai trò của Vũng Tàu: từ một điểm đến du lịch cuối tuần thành mặt tiền biển thực sự của một đô thị lớn hướng biển. Quan trọng hơn, dự án này không chỉ tạo dư địa tăng trưởng cho du lịch, mà còn góp phần nâng cao chất lượng phát triển, kéo dài thời gian lưu trú và tăng sức cạnh tranh của du lịch TP.HCM trong bối cảnh hội nhập khu vực", ông Võ Anh Tài nhìn nhận.

Giám đốc một doanh nghiệp lữ hành tại TP.HCM cũng khẳng định dự án sẽ giúp TP hình thành một siêu phẩm du lịch biển đẳng cấp hiếm có trên thế giới. Cần Giờ đang đẩy nhanh tiến độ siêu đô thị lấn biển Vinhomes Green Paradise để trở thành điểm đến nghỉ dưỡng quốc tế hàng đầu, kết hợp giữa sinh thái và tiện ích cao cấp. Trong khi đó siêu đô thị biển nghỉ dưỡng - thương mại - giải trí quy mô gần 97 ha Blanca City cũng đã khởi công, hứa hẹn đưa Vũng Tàu trở thành "vũ trụ vui chơi giải trí" quy mô bậc nhất Đông Nam bộ. Hai "bom tấn" tại 2 cực du lịch biển hàng đầu sẽ được kết nối với nhau bằng một tuyến đường với chỉ khoảng 10 phút di chuyển.

Chưa kể, bản thân công trình cũng có thể trở thành một kỳ quan độc đáo khi được định hướng áp dụng giải pháp kỹ thuật phức hợp, bao gồm cả đoạn cầu trên biển và hầm ngầm vượt biển tương tự hầm Thủ Thiêm. Trên thế giới cũng có rất nhiều tuyến cầu, đường vượt biển từ công trình hạ tầng giao thông trở thành điểm đến du lịch hấp dẫn. Cả cụm siêu dự án này hứa hẹn tạo nên cú hích cực mạnh cho ngành du lịch TP.HCM, tiến thẳng lên bản đồ du lịch cao cấp của thế giới.

Kích hoạt trục hành lang kinh tế biển trọng điểm

Theo báo cáo từ Bộ Xây dựng, hành lang ven biển Cần Giờ - Vũng Tàu đang trở thành động lực tăng trưởng mới với tổng vốn đầu tư hạ tầng lên tới 50.000 tỉ đồng. Khu vực này sẽ hình thành trục kinh tế biển chiến lược, kết nối cụm cảng Cái Mép - Thị Vải với năng lực 6,5 triệu TEU/năm và các đô thị sinh thái hiện đại. Hành lang này không chỉ rút ngắn thời gian di chuyển từ phía nam TP.HCM mà còn mở ra kỷ nguyên mới cho phát triển kinh tế biển bền vững.

Quy hoạch phát triển của TP.HCM đến năm 2040 cũng xác định hành lang ven biển Cần Giờ - Vũng Tàu được định vị là trục kết nối chiến lược giữa trung tâm kinh tế phía nam với khu vực duyên hải Đông Nam, tạo nên chuỗi liên kết đô thị - logistics - du lịch biển hoàn chỉnh với tổng chiều dài hơn 100 km. Đặc biệt, sau tiến trình sáp nhập hành chính, Cần Giờ trở thành cửa ngõ biển phía đông của TP.HCM, mở ra không gian phát triển rộng lớn cho các dự án đô thị sinh thái quy mô lớn. Khu vực này có tiềm năng trở thành "Singapore thu nhỏ" của VN nhờ vị trí giao thoa giữa sông và biển, thuận lợi cho phát triển cảng biển, logistics và du lịch nghỉ dưỡng.

Ông Phạm Quốc Long, Chủ tịch Hiệp hội Đại lý, môi giới và dịch vụ hàng hải VN, khẳng định: Hành lang ven biển này sẽ tạo nên mạng lưới kết nối đồng bộ, nâng cao năng lực cạnh tranh của cả Vùng kinh tế trọng điểm phía nam. Cụ thể, năm 2025, cụm cảng quốc tế Cái Mép - Thị Vải đạt năng lực xếp dỡ 152 triệu tấn hàng hóa mỗi năm và gần 6,5 triệu TEU container, chiếm hơn 34% tổng lưu lượng container cả nước, đồng thời có khả năng tiếp nhận các siêu tàu container lên tới 23.600 TEU và tàu hàng trọng tải 225.000 tấn.

Cụm cảng này bao gồm 22 cảng đang hoạt động trong tổng số 35 cảng được quy hoạch, với 7 cảng container có tổng công suất 6,8 triệu TEU/năm. Đặc biệt, giai đoạn 2019 - 2024, sản lượng container tại đây tăng trưởng với tốc độ trung bình 33% mỗi năm, cho thấy tiềm năng phát triển mạnh mẽ của khu vực.

Lợi thế cạnh tranh vượt trội của Cái Mép - Thị Vải là khả năng phục vụ trực tiếp các tuyến xuyên Thái Bình Dương và châu Âu mà không cần trung chuyển qua Singapore. Chỉ số đảm bảo lịch trình tàu (reliability schedule) đã vượt 90%, giúp rút ngắn 1-2 ngày vận chuyển hàng hóa so với lộ trình trung chuyển truyền thống. Kết nối với hành lang ven biển Cần Giờ - Vũng Tàu, cụm cảng này sẽ trở thành trung tâm logistics biển quốc tế hàng đầu khu vực. Việc phát triển đồng bộ hạ tầng giao thông sẽ giúp giảm chi phí logistics, nâng cao khả năng cạnh tranh và thu hút các tập đoàn đa quốc gia đầu tư vào khu vực.

Ngoài ra, sự phát triển của cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ trong tương lai gần sẽ bổ sung thêm năng lực cho cả hệ thống, nâng tổng công suất vùng lên trên 10 triệu TEU trước năm 2030. "Hành lang ven biển Cần Giờ - Vũng Tàu sẽ là cú hích mạnh đưa TP.HCM trở thành trung tâm hàng hải của khu vực và thế giới. Từ đó, tạo ra sức bật kinh tế chiến lược cho TP.HCM trong kỷ nguyên mới", ông Phạm Quốc Long nhấn mạnh.