Động Liên Hoa nằm trong khuôn viên chùa Phong Phú ở P.Tây Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình. Khu vực chùa là khoảng đất rộng, nằm tách biệt với khu dân cư, bao quanh là đồng ruộng. Ngôi chùa không bề thế, nhưng ở phía tây có động Liên Hoa bên trong ẩn chứa 18 bức tranh ma nhai (khắc trực tiếp trên vách đá) về các vị la hán, được xác định có niên đại hơn 600 năm trước.
Theo đánh giá của các nhà khoa học trong hồ sơ công nhận bảo vật quốc gia, bộ 18 tranh khắc 18 vị la hán trên vách động, vách đá (ma nhai) duy nhất; cũng là bộ tranh mô tả, khắc họa hình ảnh các vị la hán sớm nhất, cổ nhất của Việt Nam.
Bộ tranh khắc này là độc bản, hiếm có của loại hình ma nhai cũng như hệ thống văn khắc nói chung hiện còn ở Việt Nam. Bộ tranh là tư liệu quý hiếm cho việc nghiên cứu nghệ thuật Phật giáo thời Trần, nghệ thuật và lịch sử Phật giáo Việt Nam.
Khu vực chùa Phong Phú nằm tách biệt với khu dân cư, xung quanh là đồng ruộng của người dân
ẢNH: MINH HẢI
Phía tây chùa Phong Phú là động Liên Hoa. Động Liên Hoa không lớn nhưng bên trong có nhiều dấu tích xưa như các bài văn thơ ma nhai và đặc biệt là 18 bức tranh ma nhai hình 18 vị la hán
ẢNH: MINH HẢI
Các bức tranh ma nhai hình 18 vị la hán được khắc trên vách đá theo hàng ngang, nối liền nhau, cao cách mặt đất hơn 1 m
ẢNH: MINH HẢI
Mỗi bức ma nhai hình vị la hán có dáng vẻ, tư thế, cử chỉ, nét mặt khác nhau
ẢNH: MINH HẢI
Dựa trên các đặc điểm về mỹ thuật, các chi tiết trang trí, hoa văn, đối chiếu với ghi chép trong các tư liệu, Sở Văn hóa - Thể thao Ninh Bình xác định niên đại tạo tác bộ 18 tranh khắc ma nhai 18 vị la hán vào thời Trần, hoặc có thể vào cuối thời Lý
ẢNH: MINH HẢI
Đến nay vẫn chưa xác định được đầy đủ danh xưng từng vị la hán trong 18 bức họa trên do nhiều bức tranh và chữ bị mờ. Ngành văn hóa tỉnh Ninh Bình đang khôi phục các chữ Hán trên các ma nhai, đối chiếu với danh sách các vị tôn giả la hán trong Pháp trụ ký, nghiên cứu tạo hình, kết hợp các nguồn tài liệu mô tả hành trạng, phép tu, pháp lực để làm rõ thêm về từng bức tranh.
ẢNH: MINH HẢI
Trong động Liên Hoa còn có hệ thống các tượng đá...
ẢNH: MINH HẢI
...và nhiều bài văn thơ ma nhai
ẢNH: MINH HẢI
Trong động Liên Hoa có nhiều bia đá cổ
ẢNH: MINH HẢI
Ngày 3.2, bộ tranh khắc ma nhai 18 vị la hán ở động Liên Hoa đã được công nhận là bảo vật quốc gia
ẢNH: MINH HẢI
