Sáng qua 25.2 theo giờ VN (tối 24.2 giờ Mỹ), Tổng thống Trump đã đọc thông điệp liên bang tại tòa nhà quốc hội Mỹ. Đây là thông điệp liên bang đầu tiên của Tổng thống Trump trong nhiệm kỳ lãnh đạo thứ 2 của ông (2025 - 2029), ngoài ra cũng là bài phát biểu dài nhất của các tổng thống Mỹ kể từ năm 1964.
Trọng tâm đối nội
Những vấn đề trong nước, vốn sát sườn với người dân Mỹ, luôn được ưu tiên trong thông điệp liên bang. Mở đầu bài phát biểu, ông Trump tuyên bố nước Mỹ "đã trở lại, lớn mạnh, tốt đẹp, giàu có và vững chắc hơn bao giờ hết", đồng thời khẳng định chính quyền của ông đang mở ra "thời kỳ hoàng kim của đất nước". Chủ nhân Nhà Trắng nêu ra các thành tựu kinh tế trong một năm qua, nhấn mạnh lạm phát giảm, thu nhập tăng nhanh, kinh tế tăng trưởng mạnh và vị thế của Mỹ trên trường quốc tế được củng cố, Reuters đưa tin.
Ông Trump ca ngợi ‘thời kỳ hoàng kim’ trong Thông điệp Liên bang dài nhất lịch sử
Về nhập cư, ông Trump cho biết an ninh biên giới được đảm bảo, kiểm soát được dòng người nhập cư. "Trong 9 tháng qua, không có người nhập cư trái phép nào được phép vào Mỹ", ông tuyên bố, thêm rằng lượng thuốc phiện fentanyl tuồn vào biên giới Mỹ đã giảm kỷ lục. Dù vậy, ông Trump đã tránh nhắc đến chiến dịch truy quét nhập cư gây tranh cãi ở Minnesota gần đây, dẫn đến 2 trường hợp đặc vụ liên bang bắn chết công dân Mỹ ở TP.Minneapolis.
Về thuế quan, Tổng thống Trump ca ngợi chính sách thuế quan của mình đã dẫn đến "sự chuyển mình kinh tế ngoạn mục", đồng thời cho rằng phán quyết của Tòa án tối cao Mỹ mới đây bác bỏ nhiều loại thuế quan là "rất đáng tiếc". Ông cho biết sẽ có những cơ chế pháp lý thay thế mà không cần sự can thiệp của quốc hội.
Toàn cảnh phòng họp Hạ viện Mỹ ngày 24.2, giữa lúc Tổng thống Donald Trump đọc thông điệp liên bang
ẢNH: REUTERS
Theo AP, thông điệp của ông Trump nhìn chung nêu bật những thành tựu và chính sách mà chính quyền Mỹ đã triển khai trong hơn 1 năm qua, thay vì đưa ra cam kết mới hay giải quyết những nỗi lo của cử tri về chi phí sinh hoạt. Ông chỉ trích đảng Dân chủ cản trở các chính sách kinh tế khiến giá cả tăng.
Truyền thông Mỹ cho hay trong bài phát biểu, ông Trump đã đưa ra một số tuyên bố mơ hồ hoặc mâu thuẫn với các báo cáo được công bố, như khi nhắc đến số tiền đầu tư 18.000 tỉ USD từ nước ngoài. Thông điệp được đưa ra trong thời điểm các cuộc thăm dò gần đây của Reuters/Ipsos và AP cho thấy tỷ lệ ủng hộ của cử tri về cách chính quyền Mỹ xử lý vấn đề kinh tế lần lượt chỉ đạt 36% và 39%.
Hồ sơ đối ngoại
Tổng thống Trump cũng dành một phần bài phát biểu để làm rõ quan điểm đối ngoại, trước những lo ngại chính phủ đang đi ngược với lập trường "Nước Mỹ trên hết", khi nhiều thời điểm chính sách đối ngoại phủ bóng thách thức trong nước. Ông Trump ca ngợi việc làm trung gian cho thỏa thuận ngừng bắn ở Dải Gaza, cũng như một số thỏa thuận dừng xung đột trên thế giới. Ngoài ra, ông coi Venezuela là "người bạn và đối tác mới của chúng ta". Theo ông, Mỹ đã nhận 80 triệu thùng dầu từ nước này. "Với tư cách tổng thống, tôi sẽ kiến tạo hòa bình ở bất cứ nơi nào có thể, song tôi sẽ không bao giờ do dự đối đầu với những mối đe dọa với nước Mỹ ở bất kỳ đâu", ông Trump nhấn mạnh.
Liên quan những căng thẳng với Iran, chủ nhân Nhà Trắng cho rằng cuộc tấn công của quân đội Mỹ năm ngoái vào các cơ sở hạt nhân đã buộc Iran ngồi vào bàn đàm phán hòa bình, song đến nay Washington chưa thấy cam kết từ Tehran rằng sẽ không phát triển vũ khí hạt nhân. Ông Trump cũng cảnh báo Iran đang chế tạo tên lửa có khả năng bay đến lãnh thổ Mỹ. Trước đó, cũng trong ngày 24.2, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi khẳng định Iran không phát triển vũ khí hạt nhân trong bất kỳ hoàn cảnh nào.
Đảng Dân chủ phản bác
Một số nghị sĩ đảng Dân chủ đã lớn tiếng bày tỏ phản đối trong lúc ông Trump đọc thông điệp liên bang. Theo trang Axios, có gần một nửa nghị sĩ Dân chủ ở lưỡng viện quốc hội không đến dự buổi phát biểu.
Theo thông lệ, đảng Dân chủ đối lập đã tổ chức buổi mít tinh để phản bác thông điệp liên bang của ông Trump. Thống đốc bang Virginia Abigail Spanberger, đại diện cho đảng đứng ra phát biểu, chỉ trích chính sách kinh tế và nhập cư của chính phủ liên bang.
"Liệu tổng thống có đang nỗ lực giảm gánh nặng chi phí sinh hoạt, giữ an ninh cho Mỹ trong và ngoài nước, hay có làm việc vì lợi ích của các bạn không? Chúng ta biết rằng câu trả lời cho tất cả là không", bà Spanberger phát biểu trong sự kiện ở Virginia. Bà nói thêm các nghị sĩ Cộng hòa ở quốc hội đã khiến người dân Mỹ chịu hậu quả khi không phản đối ông Trump.
Tờ The Hill nhận xét về mặt chính trị, hai đảng đều đạt được điều mình muốn sau thông điệp của ông Trump. Với đảng Dân chủ, bài phát biểu của ông Trump không quá bất ngờ và họ vẫn tự tin về cơ hội giành quyền kiểm soát nhánh lập pháp, ít nhất là Hạ viện. Trong khi với đảng Cộng hòa, tổng thống đã đưa ra thông điệp tương đối an toàn, tránh đi sâu những vấn đề tranh cãi có thể gây bất lợi cho chiến dịch tranh cử giữa nhiệm kỳ.
Hồ sơ Epstein thiếu gần 100 tài liệu của FBI
CNN ngày 25.2 đưa tin hàng chục tài liệu của Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI), trong đó có lời khai của một số nhân chứng, bị thiếu trong kho tài liệu khổng lồ về vụ điều tra tỉ phú ấu dâm Jeffrey Epstein được công bố tháng trước. Khoảng 325 hồ sơ phỏng vấn nhân chứng được lưu lại, tuy nhiên có 90 hồ sơ không xuất hiện trong danh sách công khai của Bộ Tư pháp Mỹ.
Theo CNN, trong những hồ sơ bị thiếu có lời khai của một nhân chứng cáo buộc ông Epstein quấy rối tình dục khi cô mới 13 tuổi, ngoài ra còn một nhân chứng khác cáo buộc Tổng thống Mỹ Donald Trump quấy rối tình dục. Người phát ngôn Bộ Tư pháp Mỹ bác bỏ cáo buộc đã xóa một số tài liệu trong hồ sơ Epstein. Ông Trump nhiều lần phủ nhận có hành động sai trái trong thời gian quen biết ông Epstein. Nhà Trắng khẳng định các cáo buộc nhằm vào Tổng thống Trump là sai sự thật.
