Những "chính chủ"giả mạo
Cuối tuần qua, chị Ngọc Hà, chủ một cửa hàng thực phẩm tại TP.HCM, trải qua một cú lừa suýt bị mất tiền. Chị Hà kể trước đó, thông qua trang fanpage, chị tìm được một resort với giá ưu đãi hấp dẫn. Nhà không có ô tô và chỉ toàn phụ nữ trong khi resort này quảng cáo có tàu đưa đón luôn nên chị Hà cảm thấy rất tiện lợi. Tất cả dịch vụ trong 3 ngày 2 đêm lưu trú bao gồm nghỉ đêm tại villa cao cấp, hồ bơi riêng, 3 buổi ăn kèm cả dịch vụ massage thư giãn và miễn phí tàu cao tốc đưa đón từ TP.HCM. Trọn gói combo như thế nhưng chi phí chỉ có 2,5 triệu đồng/người, với 4 người trong gia đình thì tổng cộng chỉ tốn 10 triệu đồng ngay thời điểm cận tết.
"Tôi đã định chuyển đặt cọc cho bên resort 50%, tương đương 5 triệu đồng. Tuy nhiên, cẩn thận hơn, tôi đã gọi trực tiếp đến nơi đó để kiểm tra lại. Quả nhiên, resort chính chủ báo giá rằng phòng nghỉ giá 7 triệu đồng chỉ bao gồm ăn sáng cho 2 người, còn trang fanpage kia là giả mạo", chị Hà kể và chia sẻ mình vẫn còn may mắn vì chưa mất tiền.

Cần cảnh giác với những lời rao thanh lý gấp tour giá rẻ
Ảnh: Chụp màn hình
Trong khi đó, anh Ngọc Hùng (xã Đông Thạnh, TP.HCM) kể mình bị lừa vào dịp cuối năm khi mua voucher du lịch giảm giá. "Giá tour 20 triệu đồng, công ty giảm 10 triệu đồng nên chỉ cần thanh toán thêm 10 triệu đồng nữa là đủ. Tôi chuyển khoản xong và chờ ký hợp đồng nhưng đợi mãi cũng không thấy ai gọi. Đến khi tôi đến công ty thì mới thấy nhiều người nữa cũng bị lừa tương tự. Công ty cho hay không hề liên quan và trang fanpage kia là giả mạo, toàn bộ thông tin đều được sao chép và làm giả để gây nhầm lẫn", anh Hùng ngậm ngùi kể lại.
Mới đây, phòng vé Phương Nam, chuyên bán vé tuyến Philippines, đã phải lên tiếng cảnh báo vì bị sử dụng thông tin để mạo danh, quảng cáo lừa đảo. "Kẻ lừa đảo sử dụng thủ đoạn tinh vi như thực hiện việc tư vấn bán vé một cách chuyên nghiệp, sau đó yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân, thậm chí đưa ra địa chỉ công ty nếu khách muốn đến để tạo lòng tin. Tuy nhiên, điểm khác biệt là khác số tài khoản ngân hàng. Rất nhiều người đã bị lừa, mất tiền oan và khiếu nại đến chúng tôi nhưng chúng tôi cũng là nạn nhân và không thể giải quyết được", đại diện phòng vé Phương Nam cho biết.
Trao đổi với PV Thanh Niên, ông Ngô Minh Hiếu (Hiếu PC), Giám đốc Dự án chống lừa đảo, nhận định khi giao dịch trực tuyến trở nên sôi động thì các bẫy lừa đảo cũng được giăng ra dày đặc hơn. Điều đáng lo ngại là dù đã có nhiều cảnh báo nhưng do tâm lý "mau quên" cộng với kịch bản lừa đảo liên tục thay đổi, người dân chỉ cần một phút lơ là hoặc chủ quan trước lợi ích trước mắt là rất dễ sập bẫy, dẫn đến mất tài sản và cực kỳ khó thu hồi.
Theo chuyên gia Ngô Minh Hiếu, nhóm kịch bản lừa đảo phổ biến nhất đang bùng phát trong dịp tết này là bẫy vé máy bay và du lịch giá rẻ. Lợi dụng nhu cầu về quê và du lịch tăng cao, kẻ gian lập ra hàng loạt website giả mạo các hãng hàng không hoặc đại lý uy tín với giao diện sao chép y hệt bản gốc. Nhóm lừa đảo tung ra các gói giá rẻ bất ngờ nhằm dụ người dân chuyển khoản đặt cọc, sau đó lập tức cắt liên lạc và chiếm đoạt tiền. Một hình thức lừa đảo khác là chương trình nhận quà trúng thưởng tri ân cuối năm và bẫy tuyển dụng lao động thời vụ. "Đây là thời điểm sinh viên và người lao động có nhu cầu kiếm thêm thu nhập mang về quê ăn tết, nên dễ dàng bị thu hút bởi những lời mời chào làm việc tại nhà hoặc làm ca đêm ngắn hạn với mức lương hấp dẫn đến vô lý. Thực chất, đây là cái bẫy để dụ dỗ nạn nhân nạp tiền giữ chỗ hoặc tham gia các nhiệm vụ ảo nhằm chiếm đoạt tài sản", ông Ngô Minh Hiếu cảnh báo.

Cần cảnh giác với những lời rao thanh lý gấp tour giá rẻ
Ảnh: Chụp màn hình
Lật tẩy chiêu trò "thanh lý tour gấp"
Ngày 28.1, Bộ Công an phát đi thông báo khuyến cáo người dân cảnh giác trước những chiêu trò lừa đảo rộ lên dịp cận tết. Cụ thể, các đối tượng lừa đảo tạo ra các website, tài khoản Facebook, fanpage (thậm chí có cả fanpage tích xanh) để giả mạo trang thông tin, hình ảnh của các cơ sở lưu trú uy tín, đăng tải thông tin quảng cáo dịch vụ với giá rẻ hoặc bằng với giá niêm yết nhằm dụ dỗ khách hàng đặt cọc, chuyển tiền. Sau khi nhận được tiền, các đối tượng nhanh chóng cắt đứt liên lạc và chiếm đoạt tài sản.
Một thủ đoạn khác là kẻ lừa đảo giả danh khách du lịch đã đặt tour tại các công ty lữ hành có uy tín, sau đó đăng tải thông tin "thanh lý tour gấp" với mức giá rẻ hơn nhiều so với thị trường, kèm theo hóa đơn, hình ảnh và các phản hồi giả mạo để tạo lòng tin. Ban đầu, các giao dịch nhỏ được thực hiện suôn sẻ, nhưng khi nạn nhân chuyển tiền cho các gói dịch vụ có giá trị lớn, đối tượng lập tức chiếm đoạt và biến mất.
Nguy hiểm hơn, hacker còn nhắm vào đơn vị kinh doanh lưu trú, các nền tảng đặt phòng trực tuyến quen thuộc để tấn công. Thủ đoạn là gửi đến cơ sở lưu trú các nội dung như xác nhận đặt phòng, phản ánh của khách hàng, cập nhật thanh toán hoặc yêu cầu hủy phòng. Các email này thường đính kèm đường link hoặc tệp dữ liệu giả mạo có chứa mã độc. Khi người nhận truy cập hoặc mở tệp, mã độc sẽ kích hoạt, tạo điều kiện cho đối tượng chiếm quyền kiểm soát thiết bị, đánh cắp dữ liệu, theo dõi hoạt động và xâm nhập sâu vào hệ thống nội bộ hoặc chuyển tiền từ tài khoản ngân hàng cài đặt trên thiết bị.
Trước tình hình trên, Bộ Công an khuyến cáo chủ các cơ sở kinh doanh dịch vụ lưu trú, khách du lịch và người dân nâng cao ý thức cảnh giác, chủ động phòng ngừa trước thủ đoạn của tội phạm. Trong đó cần kiểm tra kỹ nguồn gửi thư điện tử, tuyệt đối không truy cập các đường link hoặc mở tệp đính kèm không rõ nguồn gốc. Việc quản lý, xử lý thông tin đặt phòng nên thực hiện trực tiếp trên website hoặc ứng dụng chính thức của các nền tảng uy tín. Người dân không cài đặt các ứng dụng không rõ nguồn gốc trên thiết bị có liên kết với tài khoản ngân hàng; không công khai thông tin cá nhân, không quét mã QR hoặc truy cập các đường link chưa được xác minh; tuyệt đối không cung cấp thông tin tài khoản, mật khẩu, mã OTP… cho bất kỳ tổ chức, cá nhân nào.
Người dân cần kiên quyết không cung cấp mã OTP, mật khẩu ngân hàng cho bất kỳ ai, kể cả những người tự xưng là công an hay nhân viên ngân hàng. Đồng thời, việc chuyển khoản cho cá nhân khi mua sắm qua mạng chỉ nên thực hiện khi đã xác thực kỹ càng uy tín của người bán và chỉ tin tưởng thông tin được đăng tải trên các kênh báo chí chính thống hoặc trang web chính thức. Trong trường hợp nghi ngờ mình đã trở thành nạn nhân lừa đảo, người dân cần giữ bình tĩnh để xử lý tình huống nhanh chóng. Việc đầu tiên là liên hệ ngay với ngân hàng để yêu cầu đóng băng tài khoản, sau đó thu thập toàn bộ bằng chứng như ghi âm cuộc gọi, hình ảnh tin nhắn, biên lai chuyển tiền để trình báo cơ quan chức năng.
Ông Ngô Minh Hiếu, Giám đốc Dự án chống lừa đảo